Artvin

Ahiza Kalesi, günümüzde Türkiye sınırları içinde kalan tarihsel Klarceti bölgesinde, Artvin iline bağlı Ardanuç ilçesinde Orta Çağda inşa edilmiş olan kale. Evliya Çelebi'nin seyahatnamesinde Harbe Kalesi olarak geçer. Bugün bu kaleye Ferhatlı köyünün adından dolayı Ferhatlı Kalesi de denir.

Artvin Kalesi, Livane Kalesi olarak da bilinir, Artvin ilinin idari merkezi olan Artvin kentindeki kaledir. Kalenin yüksek surları, üzerinde yer aldığı kayanın etrafında dolanır. Birkaç katlı kulesi günümüze oldukça iyi durumda ulaşmıştır. Kaledeki diğer yapılar arasında, kalenin doğu tarafındaki dört köşeli yapı dikkati çeker. Bu yapının bir kilise olduğu tahmin edilmektedir. Kaledeki sarnıcın bir bölümü ile kvevri olarak bilinen küplerin parçaları günümüze ulaşmıştır. Restore edilmiş olan Artvin Kalesi, halk tarafından “Livane Kalesi” olarak anılmaktadır.

Yeni Rabat Kilisesi veya Ahaldaba Kilisesi, tarihsel Klarceti bölgesinde, günümüzde Artvin ilinin Ardanuç ilçesine bağlı bugün Bulanık köyünün Çamlık mahallesinde Orta Çağ'da inşa edilmiş Gürcü kilisesidir. Kaynakların çoğunda “Yeni Rabat Kilisesi” olarak geçmesine rağmen eski bir kaynakta Ahaldaba olarak anılmıştır.